ÜCRETSİZ SEMİNER
BİZE YAZIN
 
Osman Bilge
01 Şubat 2008

FRANCHISE VİZYON İŞİDİR - FRANCHISE DÜNYASI DERGİSİ SAYI 11
Ortalık toz duman
Türkiye son birkaç yıldır franchise konusunda önemli bir dönüm noktasını yaşıyor. Bir yandan yabancı markalar art arda pazarımıza girerken, diğer yandan yerli markalar hızla çoğalıyor. Girişimciler franchise almanın farkını fark ettiler, yoğun bir ilgi gösteriyorlar. Piyasa bir anda yeni markalarla dolduğundan, sapla saman da birbirine karıştı.

“Franchise aldım hayatım değişti” diyen memnun girişimcilerin yanında, “franchise aldım hayatım karardı” diyen kandırılmış insanlar da var. Bazısı ikinci, üçüncü franchise dükkanlarını açıyor, koleksiyon yapar gibi marka topluyor. Bazısı da bulaştığı dertten kurtulmak için uğraşıyor, zararına da olsa yerini devretmeye çabalıyor. Farkın nereden kaynaklandığı anlaşılmadığından, herkes kendince yorumluyor. Oysa olay ortada, markanın parlaklığına değil, sistemin işlerliğine bakmak lazım seçerken

Çoğu alışveriş merkezi yöneticisi “meşhur olmayanı almam” diyor ve yöresel olarak iyi bilinen tek tük yerel markalar dışında parasıyla bile dükkan kiralamıyorlar. Bazı alışveriş merkezi yöneticileri de “franchise istemem, gelsin kendi işletsin” diyorlar. Şube açmak daha karlı ve başarılı olsa, franchise diye bir sistem olmazdı diyorsunuz ama anlamıyorlar. Başarısız franchise alanları gördüklerinden, dünyanın yaptığına değil, gözlerinin gördüğüne inanıyorlar.

Franchise bize uyar mı
Franchise tam Türkiye’nin ihtiyaç duyduğu sistem. Genetik midir bilemem ama, bizim insanımızın iyi bilinen bir artısı, bir de eksisi var. “Türk gibi başla, İngiliz gibi bitir” atasözünü çıkaran atamız bizi iyi tanıyormuş. Kafasına koyduğunu yapan “çılgın” bir milletiz. Dünyaya kafa tutarız, zorluklardan yılmayız, yepyeni çözümler üretiriz. Buna karşın plan yapmada, organizasyonda, istikrarlı çalışmada, kaynaklarımızı verimli kullanmada zayıf kalıyoruz. Çoğumuz hevesle başladığı, kişisel çabasıyla büyüttüğü işini iyi yapıyor ama kötü yönetiyor, kurumsallaştıramıyor, markalaşamıyor.

Franchise sisteminde bu güçlü ve zayıf yönlerimiz dengeleniyor. Birinin çabası ile öbürünün organizasyonu birleşiyor. Franchise almak onun için yapımıza çok uygun, en önemli eksiğimizi kapatıyor. Unutmayalım ki franchise bizde değil, Amerika’da icat edilmiş. Yani aslında onlarda da durum farklı değil. Girişimcilerin birçoğunda çaba var, birazında organizasyon var. Amerika’da 2500 marka varsa bir milyon işletme var, bunların dörtte biri şube olsa, dörtte üçü franchise almış olsa, franchise alan girişimcilerin sayısı, veren girişimcilerin sayısının 300 katı demektir.

“İngiliz gibi” franchise vermek
Diğer bir deyişle, franchise vermek herkesin harcı değil. Her işini iyi yapan, işini iyi franchise edecek diye bir kural yok. Franchise vermek çok iyi şekilde sistem kurmayı, marka yönetmeyi, ilişki yürütmeyi, lojistik organizasyonunu gerektiriyor. İşini iyi yapan perakendeciye “esnaf” denir. İyi franchise yapana ise “işadamı” demek daha doğrudur.

Peki bu beceriler bizde yoksa, bu iş bizi aşıyorsa ne yapacağız? “Franchise bizi aşar, bizim yapımıza uygun değil” mi diyeceğiz? Yarım yamalak işler kurup birbirimizi mi kazıklayacağız? Yoksa bir “İngiliz”’in gelip bizi yönetmesini mi bekleyeceğiz? Elbette hayır.. “İngiliz”in bu işi nasıl yaptığına bakacağız, göreceğiz. “İngiliz”le çalışmış ve sistemli çalışmayı benimsemiş insanlarımızı doğru pozisyonlarda değerlendireceğiz. Aramızda bu işi “İngiliz” gibi yapanların ardına takılacağız. En önemlisi de, şu “İngiliz” kompleksini bir yana bırakacağız ve bu işi kendi koşullarımıza, kendi pazarımıza uygun şekilde geliştireceğiz. Sonra da dünya pazarına açılacağız.

“Türk gibi” franchise almak
Franchise alırken kendi aklına güvenen, detaylı araştırmayan, duyguları ile karar veren, kimseye danışmayan, hızlı karar veren girişimcilerin sayısı tahmininizden çok daha fazla. F&M olarak franchise almak isteyenleri “kurtlar”, “kuzular”, “kuşlar” diye üçe ayırıyoruz. Kurtlar, iş yapmayı iyi bilenler, onların alması değil vermesi lazım, zaten alsalar da disipline gelmiyorlar. Kuzular, parasını işine yatıran, işinin başında duran, sabırla çabalayan girişimciler, onların seçilmesi ve desteklenmesi lazım. Kuşlarsa işe hevesle yaklaşan, kolay franchise alan, iş çalışmaya gelince kaçanlar, bunların tanınması ve verilmemesi lazım, zaten alsalar da batıyorlar.

Franchise almak isteyen çok olunca, veririm diyen de çoğalıyor. “Acaba verebilir miyim” diye kendine sormuyor, “nasılsa satarım” deyip yola çıkıyorlar.

UFRAD ve F&M bu konuda önemli bir rol üstlendi. UFRAD 1991 yılından bu yana sektöre destek veriyor. 1993 yılından bu yana fuarlar, dergiler, rehberler, TV programları, iç ve dış temaslarla pazarı ve sistemi tanıtıyor. 1995 yılında dürüstlük ve açıklık ilkeleri ile üyelerine yatırımcıları koruyan zorunlu uygulamalar getirdi. Üyelerini özenle seçiyor, herkesi kabul etmiyor, üyelerinden gelen şikayetlere müdahale ediyor. Franchise & More 1996 yılından bu yana franchise alanlara ücretsiz danışmanlık veriyor, franchise sistemleri kuruyor. 2006 yılından itibaren birçok ilde temsilcileri eliyle herkesin kendi koşullarına uygun marka seçmesini sağlıyor, piyasayı izliyor, önerdiği markaları özenle seçiyor. 2007 yılından itibaren F&M eğitimleri UFRAD Franchise Akademi’sinde Aydın Üniversitesi’nin akademik kadrosu ve sektörden uzmanlar tarafından veriliyor. Franchise alırken ve verirken nelere dikkat edilmesi gerektiği, işin incelikleri öğretiliyor.

Bu çabalar yeterli mi derseniz, yazık ki kitlelere ulaşabildiğimiz söyleyemiyorum. Her yıl binlerce girişimci franchise almaya niyetleniyor, yüzlerce girişimci de alıyor, ama danışmanlık veya eğitim alanların sayısı ancak onlarla ifade ediliyor. Bizzat konuşup uyardığım girişimcilerin bile dediğimin aksini yapıp, birkaç ay sonra gelip dert yandıklarını yaşadım.

Ekonomi yeni rotasında
Enflasyonun kısa sürede düştü, piyasa bunun anlama geldiğini henüz yeni fark ediyor. Paradan para kazanma devri bitti, artık işimizden kazanmak zorundayız. Ne yaparsan satma, istediği gibi kar koyma devri bitti, artık herkesin hesabını çok iyi yapması lazım. İşini iyi yapıp işinden para kazananlar hayatlarından memnun, dünyaya açıldılar. Eski usulde çalışmaya çalışanların hayatı karardı, piyasa kötü diye sürekli şikayet ediyorlar. Avrupa Birliği yolundaki hızlı tempomuz da çok şeyi değiştiriyor. Piyasa bunu da henüz tam anlamadı. Faturasız, vergisiz, kalitesiz, rekabetsiz, hukuksuz, markasız, bankasız çalışma devri bitti. Eski usulde çalışmaya çalışanlar ana caddelerden, alışveriş merkezlerinden dışlandılar. Dünyanın büyüklerini her yerde rakip olarak karşılarında görüyorlar. Fiyatlarını istedikleri gibi koyamıyorlar, her geçen gün daha iyiyi daha ucuza vermeleri isteniyor. Yasalara aldırılmayan, yetersiz deneyim nedeniyle her şeyin yapanın yanına kar kaldığı günler geride kaldı. Avrupa Birliği yolunda hızla değişen yasalar bizi Avrupalı gibi davranmaya zorlarken, Avrupalılara da pazarımızın kapılarını açıyor.

Franchise yapmak kolay iş değil
Franchise & More olarak 1996 dan bu yana ağırlıklı olarak yerli perakende zincirlerine veya zincir oluşturmak isteyenlere franchise sistemleri kurma konusunda danışmanlık veriyoruz., On yılı aşkın sürede yüzlerce girişimci ile görüştük, onlarca firma ile çalıştık. Hizmet verdiğimiz firmaların birçoğu bugün varlıkları ile iftihar ettiğimiz ülkemizin değerli markaları.

Bir kısmı ise franchise macerasını sonlandırdı veya beklediğini bulamadılar. Danışman olarak her müşterimize aynı hizmeti verdik. Hata yapmamak için projenin ilk aylarını hazırlık ve stratejiye ayırdık. Firma ile birbirimizi iyice tanıdıktan, kaynaklarını ve hedeflerini anladıktan sonra yol haritasını çıkardık. Durumunu ümitsiz gördüklerimizde işe hiç başlamadık. Kaynaklarını veya tekniklerini yetersiz gördüklerimizde hazırlık aşamasından sonra işe son verdiğimiz bile oldu. Buna rağmen bazılarına faydamız olamadı. Ne yaparsak yapalım, iş büyümedi, yayılmadı. Hepsine benzer hizmet verdik, yol gösterdik, sistem kurduk, ama kimisi aldı başını yürüdü, kimisinin üzerinde franchise eğreti durdu, yerinde kaldı. Danışmanlık istediği için görüştüğümüz, ama çalışmadığımız yüzlerce firmanın da gelişimini yıllar içinde gözlemledim. Benzer potansiyele sahip görünenlerin kimi büyüdü, kimi yerinde saydı. Büyüyenler deneme-yanılmalar, taktik değiştirmeler, kaçan fırsatlar, açılan-kapanan dükkanlar, sürekli değişen yöneticiler gibi nedenlerle birkaç yıl kaybettiler. Kimi kendi doğrularını buldular, kimi hala arıyor. Yerinde sayanların ortak yanı ise dünyayı kendi gördüklerinden ibaret, kendi koşularının herkes için geçerli olduğunu sanmaları.

Becerenler ve beceremeyenler
Gördüklerimden çıkardığım net iki sonuç var:
1) Danışman girişimciyi kendi başına geleceği noktadan bir adım ileri taşıyamaz. Ancak o noktaya kendi başına gelebileceğinden daha çabuk ulaşmasını sağlar.
2) Girişimcinin vizyonu sınırlıysa danışman fayda vermez. Yapılmalı dediği, yazıp verdiği akıl kafalara girmez, dosyalarda kalır.

Sonuçta her iş, girişimcisinin vizyonu kadar büyüyebiliyor. Franchise vermekse bir hayli vizyon gerektiriyor. 20. yüzyılda dünya küçüldü, sınırlar kalktı. 21. yüzyılda “iç pazara kapanma” seçeneği kalmadı. Ya bu işi becerip dünyaya açılacağız, veya günden güne geri adım atıp pazarımızın karlı kısmını becerenlere bırakacağız. Vizyon sahibi girişimcilerimiz için iki dileğim var.

Öncelikli dileğim, ülkemizden çıkan franchise markalarının kaliteli ürün ve hizmetlerini tüm yurtta sunarak kendi tüketicilerimize iyiyi ucuza vermenin yolunun zincirleşme ve franchise olduğunu göstermeleri.

İkinci dileğimse, sistemini kurup iç pazarda başarılı olan zincirlerimizin dünya pazarlarına açılmaları. İç pazara kapanıp birbirimizi yeme huyumuza son vermemiz lazım. Dünyadaki büyüklerin bizim pazarımıza gireceği korkusuna son verip, bizim onların pazarına girip onların yöntemleri ile rekabet etmemiz lazım.

Büyümek, marka olmak, zincir kurmak kolay iş değil. Bunu beceren az sayıdaki girişimcimizi desteklemek iş dünyasındaki herkesin görevi. AVM’ler olsun, tedarikçiler olsun, ülkemizin bu markalarla birlikte büyüyeceğimizi bilmeliler. Biz F&M olarak vizyon ve potansiyel gördüğümüz girişimcilerimize amatör veya profesyonel olarak hep destek verdik.

Bunu beceremediği halde kendini öyle gibi gösterenleri ayırt etmek ve bunlardan uzak durmaksa, franchise almayı düşünen girişimcilerin sorumluluğu. Kimseyi peşinen “yapamaz” veya “kötü niyetli” diye damgalamak olmaz ama, biz F&M olarak vizyonsuz, kapasitesiz, peşine taktıklarına zarar veren markaları gördük ve hep gösterdik.

Franchise sisteminin ülkemizde anlaşılması ve gelişmesi, ülkemizin markalar çıkarıp dünyaya yayılması için şart. Yanlış uygulamalarıyla franchise sisteminin adını kötüye çıkaranları görmek ve göstermek herkesin görevi. Başta UFRAD ve basın olmak üzere, sözüne itibar edilen her kesimin iyileri öne çıkarması, kötüleri afişe etmesi ülkemizin yararına olacaktır.



Tarih

Başlık

Yazar

08 Nisan 2016 DEVİR NASIL YAPILIR

Osman Bilge

03 Ekim 2015 FABRİKADAN MAĞAZA ZİNCİRİNE

Osman Bilge

01 Eylül 2015 ZİNCİR SATMAK

Osman Bilge

01 Temmuz 2015 TÜRK TİPİ FRANCHISE - Franchise Dünyası dergisi

Osman Bilge

01 Şubat 2015 ORGANİZE İŞLER - Franchise Dünyası dergisi

Osman Bilge

01 Şubat 2015 2014 - ORGANİZE PERAKENDENİN YILI – Bayim Olur musun? dergisi

Osman Bilge

01 Ağustos 2014 ÇOBANLAR - Franchise Dünyası dergisi

Osman Bilge

01 Temmuz 2014 DEVİR ALMA - BAYİM OLUR MUSUN ?

Osman Bilge

01 Temmuz 2014 GELİŞME DÖNEMLERİ - Franchise Dünyası dergisi

Osman Bilge

01 Şubat 2014 DANIŞMANLIK NASIL ALINIR - Franchise Dünyası dergisi

Osman Bilge

01 Ağustos 2013 FRANCHISE TAMİRCİSİ - Franchise Dünyası dergisi

Osman Bilge

01 Haziran 2013 BATMANIN BEŞ AŞAMASI - FRANCHISE DÜNYASI DERGİSİ

Osman Bilge

01 Şubat 2013 ALTI UNSUR - FRANCHISE DÜNYASI DERGİSİ

Osman Bilge

30 Aralık 2012 2013 YILI BEKLENTİLERİ - PARA DERGİSİ

Osman Bilge

11 Kasım 2012 2013 YILI BEKLENTİLERİ - EKONOMİST

Osman Bilge

07 Kasım 2012 KÜÇÜK İŞLER - BÜYÜK İŞLER

Osman Bilge

07 Kasım 2012 FRANCHISE ZİNCİRİN 6 BİLEŞENİ

Osman Bilge

01 Eylül 2012 EĞİTİM ZİNCİRLERİ (FRANCHISE DÜNYASI)

Osman Bilge

01 Eylül 2012 FRANCHISE BİR TÜRK İCADI MI? (FRANCHISE REHBERİ 2013)

Osman Bilge

01 Ağustos 2012 FRANCHİSE GLOBAL OLMALI (FRANCHISE DÜNYASI)

Osman Bilge

01 Haziran 2012 FAST FOOD’DAN TAVUK DÖNER’E (FRANCHISE DÜNYASI)

Osman Bilge

01 Aralık 2011 2012 FRANCHISE SEKTÖRLERİ (PARA)

Osman Bilge

02 Ağustos 2011 FRANCHISING - HÜRRİYET RDM EKİ

Osman Bilge

01 Haziran 2011 KONSEPT İHRACINA DEVLET DESTEKLERİ (PARA)

Osman Bilge

01 Mayıs 2011 DÖNER (FRANCHISE DÜNYASI)

Osman Bilge

01 Mart 2011 Dealing With the Complexities of International Expansion

Bachir Mihoubi, president and chief executive officer of FranCounsel

01 Şubat 2011 EMLAK ZİNCİRLERİ (FRANCHISE DÜNYASI)

Osman Bilge

01 Kasım 2010 SİSTEM KURMAK (FRANCHISE REHBERİ 2010)

Osman Bilge

01 Ekim 2010 FRANCHISE & MORE - EKONOMİST

Osman Bilge

01 Ekim 2010 FRANCHISE KOÇLUĞU (Ekonomist dergisi)

Osman Bİlge

23 Eylül 2010 FRANCHISE KOÇLUĞU (PARA)

Osman Bilge

21 Eylül 2010 RÖPORTAJ (MALL REPORT)

Osman Bİlge

01 Eylül 2010 FRANCHISE ALAN NASIL SEÇİLİR, VEREN NASIL SEÇİLİR (FRANCHISE REHBERİ 2011)

Osman Bilge

01 Ağustos 2010 FRANCHISE & MORE (DÜNYA GAZETESİ FRANCHISE EKİ)

Osman Bilge

01 Ağustos 2010 PİZZA (FRANCHISE DÜNYASI)

Osman Bilge

30 Temmuz 2010 DÖNER - PARA DERGİSİ

Osman Bilge

01 Temmuz 2010 TÜRKİYE FRANCHISE PAZARI - BAYİM OLUR MUSUN ?

Osman Bilge

01 Haziran 2010 FRANCHISE ANKETLERİ (FRANCHISE DÜNYASI)

Osman Bilge

11 Mayıs 2010 DEĞERLENDİRME - (Capital dergisi)

Osman Bilge

16 Şubat 2010 2010 BEKLENTİLERİ -EKONOMİST

Osman Bilge

04 Şubat 2010 İŞ FİKRİ - EĞLENCE PARKLARI (Ekonomist dergisi)

Osman Bilge

28 Ocak 2010 KAHVE SEKTÖRÜ (Ekonomist dergisi)

Osman Bilge

28 Ocak 2010 AVM STANDLARI (Ekonomist dergisi)

Osman Bilge

01 Ocak 2010 TÜRK USULÜ FAST FOOD (Ekonomist dergisi)

Osman Bilge

25 Kasım 2009 INTABLE (Ekonomist dergisi)

Osman Bilge

01 Kasım 2009 PİDEDE FRANCHISE (FRANCHISE DÜNYASI)

Osman Bilge

01 Nisan 2009 FRANCHISE DENETİMLERİ - FRANCHISE DÜNYASI DERGİSİ SAYI 15

Osman Bilge

02 Ocak 2009 ALIŞVERİŞ MERKEZLERİ NEREYE - FRANCHISE DÜNYASI DERGİSİ SAYI 14

Osman Bilge

01 Ocak 2009 2009 BEKLENTİLERİ (Ekonomist dergisi)

Osman Bilge

01 Kasım 2008 TEDARİKÇİ DESTEKLERİ - FRANCHISE DÜNYASI DERGİSİ SAYI 13

Osman Bilge

01 Mayıs 2008 ÜRÜN MÜ SATIYORUZ, MEKAN MI ? - FRANCHISE DÜNYASI DERGİSİ SAYI 12

Osman Bilge

21 Mart 2008 FRANCHISE ALANLAR MARKAYI YETERİNCE İNCELİYOR MU - F&M BÜLTEN

Osman Bilge

25 Şubat 2008 AVM anketi - %80 kötümser (F&M Bülteni)

Osman Bilge

25 Şubat 2008 FRANCHISE ALIRKEN KİME GÜVENMELİ (F&M Bülteni)

Osman Bilge

01 Şubat 2008 FRANCHISE VİZYON İŞİDİR - FRANCHISE DÜNYASI DERGİSİ SAYI 11

Osman Bilge

01 Aralık 2007 FRANCHISE COACHING - FRANCHISE DÜNYASI DERGİSİ SAYI 10

Osman Bilge

01 Eylül 2007 FRANCHISE KOKUSU - FRANCHISE DÜNYASI SAYI 9

Osman Bilge

17 Şubat 2007 ÜRÜN DEĞER SKALASI - OTOBÜS BİLETİ (Dünya gazetesi)

Osman Bilge

19 Ocak 2007 ÜRÜN DEĞER SKALASI – PİZZA (Dünya gazetesi)

Osman Bilge

05 Ocak 2007 ÜRÜN DEĞER SKALASI - SAĞLIK (Dünya gazetesi)

Osman Bilge

28 Aralık 2006 ÜRÜN DEĞER SKALASI - KİTAP (Dünya gazetesi)

Osman Bilge

21 Aralık 2006 ÜRÜN DEĞER SKALASI - ÇOCUK YUVASI (Dünya gazetesi)

Osman Bilge

15 Eylül 2006 FRANCHISE GİBİ EĞİTİM (Dünya gazetesi girişimci sayfası)

Osman Bilge

05 Eylül 2006 FUAR BOŞA GEÇMESİN (Dünya gazetesi girişimci sayfası)

Osman Bilge

29 Ağustos 2006 KURTLAR KUZULAR KUŞLAR (Dünya gazetesi girişimci sayfası)

Osman Bilge

21 Ağustos 2006 Müşteri kategorileri (Dünya gazetesi girişim sayfası)

Osman Bilge

08 Ağustos 2006 Terarikçi seçimi (Dünya gazetesi Girişim sayfası)

Osman Bilge

25 Temmuz 2006 TÜKETİCİ PİRAMİDİ (Dünya gazetesi)

Osman Bilge

15 Temmuz 2006 İş kurana beş tavsiye (Dünya gazetesi girişim sayfası)

Osman Bilge

01 Haziran 2006 İŞ FİKRİ - ISLAK KURU TEMİZLEME (Yeni Para dergisi)

Osman Bilge

03 Mayıs 2006 TEDARİKÇİ SEÇMEK (Franchise Dünyası Dergisi)

Osman Bilge

29 Nisan 2006 RBM (Ekonomist dergisi)

Osman Bilge

01 Kasım 2005 GİRİŞİMCİLİK VE FRANCHISE (Franchise Dünyası Dergisi)

Osman Bilge

01 Kasım 2005 İŞ FİKRİ - BİYOLOJİK TEMİZLİK (Yeni Para dergisi)

Osman Bilge

01 Ekim 2005 İŞ FİKRİ - BUSINESS COACH (Yeni Para dergisi)

Osman Bilge

01 Eylül 2005 KADEMELİ KONSEPTLER (Franchise Dünyasi Dergisi)

Osman Bilge

01 Haziran 2005 SİSTEM ÇALIŞSIN (Kobi Finans Dergisi)

Osman Bilge

01 Mart 2005 ORTAK İŞ YAPMAK (Kobi Finans Dergisi)

Osman Bilge

27 Şubat 2005 İŞ FİKRİ - KÜF GİDERME (Yeni Para dergisi)

Osman Bilge

09 Ocak 2005 İŞ FİKRİ - ÇOCUKLARA JİMNASTİK (Yeni Para dergisi)

Osman Bilge)

19 Aralık 2004 İŞ FİKRİ - VİTRAY (Yeni Para dergisi)

Osman Bilge

24 Ekim 2004 İŞ FİKRİ - LED (Yeni Para dergisi)

Osman Bilge

10 Ekim 2004 İŞ FİKRİ - KUMON (Para dergisi)

Osman Bilge

22 Ağustos 2004 İŞ FİKRİ - MEYVE SUYU (Para dergisi)

Osman Bilge

01 Ağustos 2004 TÜKETİCİLERİN SATIN ALMA DAVRANIŞLARI AÇISINDAN MARKA, MAĞAZA VE FRANCHISING SİSTEMİ İLİŞKİSİNİN İNCELENMESİ ÜZERİNE BİR ARAŞTIRMA

Çağatay Ünüsan, Serdar Pirtini, Osman Faik Bilge

01 Temmuz 2004 FRANCHISING ÇAĞIMIZIN LONCASI (Kobi Finans Dergisi)

Osman Bilge

30 Mayıs 2004 İŞ FİKRİ - YAĞLI BOYA TABLO (Para dergisi)

Osman Bilge

25 Nisan 2004 İŞ FİKRİ - JALUZİ TEMİZLEME (Para dergisi)

Osman Bilge

07 Mart 2004 İŞ FİKRİ - THERMAL SAUNA (Para dergisi)

Osman Bilge

15 Şubat 2004 İŞ FİKRİ - YER KAPLAMALARI (Para dergisi)

Osman Bilge

01 Ocak 2004 İŞ FİKRİ - SIRT AĞRISI (Para dergisi)

Osman Bilge

01 Ocak 2004 İŞ FİKRİ - YAĞ FİLTRASYONU (Para dergisi)

Osman Bilge

01 Nisan 2002 ESNAFLIK GELENEĞİNİ FRANCHISING YAŞATACAK (Reyon dergisi)

Osman Bilge

21 Aralık 2001 PERSONEL GİDER-LERİ (Kobi Girisim Dergisi)

Osman Bilge

01 Ekim 2001 EL KITABI (Reyon Dergisi)

Osman Bilge

01 Ekim 2001 SIHIRLI FORMÜL (Kobi Girisim Dergisi)

Osman Bilge

01 Ekim 2001 AH BU ELEMANLAR (Reyon dergisi)

Osman Bilge

01 Eylül 2001 ADIM ADIM FRANCHISE (Kobi Girisim Dergisi)

Osman Bilge

01 Ağustos 2001 FRANCHISE IHRACI (Kobi Girisim Dergisi)

Osman Bilge

01 Temmuz 2001 BİZİM MEŞHURLAR (Kobi Girisim Dergisi)

Osman Bilge

01 Şubat 2001 İŞ KURARKEN NEYE DIKKAT EDELİM (Kobi Girisim Dergisi)

Osman Bilge

01 Şubat 2001 BİZİM MEŞHURLAR NEREYE ? (Reyon dergisi)

Osman Bilge

01 Ocak 2001 KRİZ KRİZİ (Kobi Girisim Dergisi)

Osman Bilge

01 Ekim 2000 MARKA YARATMA (Kobi Girisim Dergisi)

Osman Bilge

01 Eylül 2000 SISTEMATIK IHANET (Kobi Girisim Dergisi)

Osman Bilge

01 Mayıs 2000 Dünya gazetesi Fast food ve restoran eki

Osman Bilge

01 Ekim 1999 KÜMESTEKI KAZLAR (Para Dergisi Franchise Magazin eki)

Osman Bilge

01 Temmuz 1999 MARKASIZ MAĞAZALAR (Para Dergisi Franchise Magazin eki)

Osman Bilge

16 Mayıs 1999 HAKSIZ REKABET (Para dergisi)

Osman Bilge

03 Mart 1999 GIDA ZİNCİRLERİNDE YENİ TREND: KENDİN YAP (Para Dergisi)

Osman Bilge

25 Şubat 1999 FRANCHISING KURBANLARI (Para Dergisi)

Osman Bilge

01 Şubat 1999 TURKISH FAST FOOD (Finansal Forum Gazetesi)

Osman Bilge

01 Kasım 1998 SON SÖZLERI (Kariyer Dergisi)

Osman Bilge

30 Ağustos 1997 KIRTASİYECİLİKTE DEVRİM

Osman Bilge

Franchise&More